Overdenking voor de e-meeting 16 juni 2019

 

Wie heeft er afgelopen week zijn examen gehaald? Gefeliciteerd! Wie is er vader? Gefeliciteerd, het is vaderdag!. Wie heeft er een vader? Voor iedereen: gefeliciteerd! Reden genoeg dus om een feestje te bouwen. Feest betekent blij zijn, vrolijkheid. Er is iets te vieren. Feest staat voor genieten, gezelligheid, eten, drinken, geen zorgen, muziek en, als je het leuk vindt, dansen en zingen.

En toch denk ik dat iedereen zich wel een feestje herinnert dat eigenlijk geen feest was. Dat je je juist tussen de vele mensen alleen voelde, of onbegrepen, niet gezien. Of dat er rondom het cadeau of de taakverdeling ruzie met je beste vriend ontstond. Er is een bekende Deense film die Festen heet, feest, dus, die gaat over de verjaardag van een 60-jarige man. Hij is rijk, heeft een echtgenote, is vader van vier kinderen en weet zich omringd door vele vrienden. Geen vuiltje aan de lucht dus. Maar als de zoon een speech houdt, komen pijnlijke familiegeheimen aan het licht. Niet erg gezellig.

Raar eigenlijk die dubbelheid. Maar zo zitten wij mensen blijkbaar in elkaar. Zo zit ons leven blijkbaar in elkaar. Je kunt op een verdrietige begrafenis je ineens super verbonden voelen met de mensen om je heen, in lachen uitbarsten terwijl je herinneringen ophaalt. Vader kon soms zo gek uit de hoek komen… En aan de andere kant kan het gebeuren dat je op een feestje kramp in je kaken krijgt van het nep-lachen.

Ook in de Bijbel zijn de feesten niet alleen positief. Er staan in dat dikke oude boek zelfs meer feesten waar iets mee mis is, dan feesten vol onbekommerde vrolijkheid. Zo wordt God ontzettend kwaad als er feest wordt gevierd terwijl er eigenlijk reden is tot droefheid. Zo staat in Jesaja 22: Inwoners van Jeruzalem, luister. De Heer zegt tegen jullie: ‘Waarom is er overal feest in de stad? Waarom schreeuwen jullie en waarom zijn jullie zo blij? Waarom klimmen jullie van vreugde op het dak van je huis? Jullie hebben geen reden om feest te vieren, want jullie soldaten zijn niet als helden gestorven in de strijd. Nee, ze zijn gevlucht, samen met hun legerleiders.

Ik denk aan Srebenica en aan het feestje dat de Nederlandse soldaten vierden toen ze veilig naar huis konden. Ze dronken bier en waren aan het hossen. En dat terwijl een paar dagen daarvoor onder hun ogen duizenden mannen en jongens waren weggevoerd en vermoord. Nee, ik beschuldig de militairen van Dutchbat nu niet. Maar waar ik graag de aandacht op wil vestigen is dat een feest pas echt feest is, als er reden voor is.

Zo vertelt Jezus het verhaal over Lazarus. Deze bedelaar zit bij de deur van het huis van een rijke man die een geweldig leven heeft. Elke dag viert hij met zijn vrienden feest. En elke dag hoopt Lazarus dat hij wat van de restjes krijgt te eten. Maar zelfs die krijgt hij niet. In plaats daarvan is hijzelf voedsel geworden. De honden likken zijn wonden.

Er staan veel van dit soort teksten in de Bijbel. Je zou bijna denken dat God tegen genieten en feesten is. Sommige christenen zijn daar zelfs van overtuigd. Ze lopen elke dag in het zwart gekleed. Ze weten zeker dat hun zonde te groot is. Er is geen enkele reden tot vrolijkheid. Soms worden zelfs verjaardagen niet gevierd. Toch ook weer behoorlijk wit-zwart. Óf je feest je helemaal te barsten, je kop in het zand, blind voor de mensen die het minder hebben dan jij. Óf je feest helemaal niet en loopt de hele dag te somberen.

Terwijl het God ons wel degelijk uitnodigt tot feestvieren. Maar dan niet rondom een gouden kalf of ten koste van anderen, maar rondom zijn liefde en goedheid én… met jan en alleman, jong en oud, arm en rijk.

In Jesaja 55 staat het zo: De Heer zegt tegen zijn volk: ‘Kom allemaal! Kom hierheen. Want ik heb water voor iedereen die dorst heeft. Ook al heb je geen geld, bij mij kun je eten kopen. Hier kun je melk en wijn krijgen, en je hoeft er niets voor te betalen! Nu werken jullie hard voor eten dat je maag niet vult. Jullie betalen veel te veel voor het kleine beetje brood dat je krijgt. En de honger blijft! Kom daarom hierheen en luister naar mij. Bij mij zul je genoeg te eten hebben, je zult genieten van heerlijke maaltijden. Kom naar mij toe, en luister goed. Luister, dan zul je leven!

Nog een voorbeeldje uit Jesaja: Op de berg Sion maakt de machtige Heer een maaltijd klaar. Het wordt een feestmaal voor alle volken, met heerlijk eten en drinken: vet en kruidig vlees, en goede wijnen met een krachtige smaak. Op die berg zal de Heer een eind maken aan de dood. De dood heeft nu nog macht over alle volken, maar hij zal voor altijd verdwijnen. God, de Heer, zal alle tranen van de gezichten vegen. En niemand zal zijn volk nog slecht behandelen. Dat heeft de Heer zelf beloofd.

Zo zal God er in de toekomst voor zorgen dat het feest wordt voor iedereen. Naar dat feest mogen uitkijken. We mogen erop wachten … maar wij kunnen er ook al van proeven. Door maaltijden te houden en feest te vieren waar we vrolijk zijn. Niet door úit te sluiten, maar door in te sluiten. Waarin we genieten, niet alleen door te nemen, maar zeker ook door te geven. Waar we lachen. Niet ten koste van anderen, maar mét anderen. Waarin we niet bang zijn te kort te komen, maar waar we delen wat we hebben, de ander zien en erkennen. Zulke feesten zijn inkijkjes in Gods koninkrijk. Amen